پیشگیری از ضربه مغزی در کودکان
ضربه مغزی چیست؟
ضربه مغزی نوعی آسیب بسته به سر است که در آن هیچ شیء خارجی وارد جمجمه نمیشود، اما عملکرد طبیعی مغز دچار اختلال میشود. این آسیب معمولاً به دلیل ضربه شدید، سقوط، یا تکانهای ناگهانی ایجاد میشود. در کودکان، ضربه مغزی میتواند موجب تغییرات موقت در هوشیاری، حافظه، بینایی یا تعادل شود. خوشبختانه در بیشتر موارد این علائم موقتی هستند و کودک به طور کامل بهبود مییابد.
علائم و نشانههای ضربه مغزی در کودکان
پس از وارد آمدن ضربه به سر، باید مراقب علائم زیر باشید:
-
از دست دادن هوشیاری حتی به صورت کوتاه
-
سردرد شدید یا مداوم
-
سرگیجه و گیجی
-
منگی یا کاهش توجه
-
تهوع و استفراغ مکرر
-
تغییرات خلق و خو مانند کجخلقی یا تحریکپذیری
-
خروج مایع شفاف یا خون از بینی، دهان یا گوشها
-
مشکلات در حفظ تعادل یا هماهنگی حرکتی

چه زمانی باید با اورژانس تماس گرفت؟
در صورت مشاهده هر یک از شرایط زیر فوراً به اورژانس مراجعه کنید:
-
بیهوشی طولانی یا هوشیاری بسیار کم
-
تنفس نامنظم یا سخت
-
تشنج
-
خونریزی شدید یا خروج مایع غیرطبیعی از گوش یا بینی
-
ناتوانی در حرکت دادن اعضا یا ضعف ناگهانی
-
تغییرات شدید در رفتار یا هوشیاری
چه زمانی باید کودک را نزد پزشک برد؟
اگر ضربه مغزی کودک همراه با بیهوشی باشد یا اگر پس از جراحت موارد زیر مشاهده شدند، باید به پزشک مراجعه کنید:
-
سردرد یا استفراغ مداوم (تک استفراغ معمولاً نگرانکننده نیست، اما استمرار آن خطرناک است)
-
خوابآلودگی غیرمعمول در روز یا عدم توانایی بیدار شدن در شب (مراقبت بیشتر در شب اول ضروری است)
-
اختلال در حرکت، گفتار، بینایی یا هماهنگی بدن
-
سردرگمی، پریشانی یا مشکلات حافظه
آیا ضربه مغزی میتواند منجر به آسیب دائمی شود؟
اکثر ضربههای مغزی در کودکان بهصورت کامل بهبود مییابند. با این حال، اگر ضربه دوم قبل از بهبود کامل ضربه اول رخ دهد (که به آن سندرم ضربه دوم گفته میشود) خطر آسیب مغزی شدید یا حتی مرگ وجود دارد. به همین دلیل، پس از ضربه مغزی، توصیه میشود کودک چند هفته از فعالیتهای سنگین و پرتحرک پرهیز کند.

روشهای پیشگیری از ضربه مغزی در کودکان
برای کاهش خطر ضربه مغزی باید اقدامات زیر را رعایت کنید:
-
مراقبت دقیق هنگام بازی کودکان، بهویژه در فضاهای ناامن یا لغزنده
-
استفاده از سطوح نرم و ایمن در محل بازی (مانند ماسه، لاستیک نرم یا خرده چوب مناسب)
-
استفاده اجباری از کلاه ایمنی هنگام دوچرخهسواری، اسکیت یا هر فعالیت مشابه
-
استفاده از صندلی ایمنی مناسب و نصب شده بهدرستی در خودرو
-
ایمنسازی منزل برای جلوگیری از سقوط و تصادفات احتمالی
🔄آخرین به روز رسانی : 14 مرداد 1404