انقلابی در غربالگری دهانه رحم- خودآزمایی به جای پاپ اسمیر!
تصور کنید بتوانید بدون مراجعه به پزشک، بدون قرار گرفتن در یک معاینه ناراحتکننده و تنها در چند دقیقه، یکی از مهمترین تستهای زندگیتان را انجام دهید؛ تستی که میتواند از سرطان دهانهٔ رحم یکی از مرگبارترین سرطانهای خاموش جلوگیری کند. انجمن سرطان آمریکا تازه اعلام کرده که از این پس، زنان میتوانند نمونهگیری برای تست HPV را خودشان انجام دهند؛ آن هم به روشی ساده، خصوصی و دقیق. این تصمیم یک انقلاب در سلامت زنان است؛ انقلابی که میتواند جان هزاران نفر را نجات دهد و دسترسی به غربالگری را برای همه، حتی دورافتادهترین نقاط، آسانتر کند.
ویروس پاپیلومای انسانی یا HPV یکی از شایعترین ویروسهایی است که اغلب بدون اینکه فرد متوجه شود وارد بدن میشود و در بیشتر موارد نیز خودبهخود از بین میرود، اما برخی انواع آن میتوانند زمینهساز سرطان دهانهٔ رحم شوند. این ویروس معمولاً از طریق تماس جنسی منتقل میشود و چون هیچ علامت مشخصی ندارد، بسیاری از زنان تا سالها از وجودش بیخبر میمانند. همین بیعلامت بودن، HPV را به یک «مهمان خاموش» تبدیل کرده است؛ مهمانی که اگر بهموقع شناسایی نشود، میتواند خطرساز شود.
انجمن سرطان آمریکا اخیراً اعلام کرده است که جمعآوری نمونه توسط خود فرد (self-collection) بهعنوان روش قابل قبول برای غربالگری ویروس پاپیلومای انسانی (HPV) که عامل ایجاد زگیل تناسلی نیز شناخته می شود قابل استفاده است. این ویروس عامل اصلی اکثر موارد سرطان دهانه رحم است و تشخیص زودهنگام آن میتواند جان بسیاری از زنان را نجات دهد.
تا پیش از این، غربالگری دهانه رحم در آمریکا عمدتاً در مراکز درمانی و با استفاده از پاپ اسمیر انجام میشد، که در آن پزشک با استفاده از اسپکولوم سلولهای دهانه رحم را جمعآوری میکرد. اما روش خودآزمایی به زنان این امکان را میدهد که در خانه یا در مطب، با استفاده از سواب یا برس، نمونهای از واژن خود جمعآوری کنند و برای آزمایش به آزمایشگاه ارسال کنند.
مطالعات متعدد نشان دادهاند که خودآزمایی آسان، راحت و دقیق است و میتواند بسیاری از موانع سنتی غربالگری را کاهش دهد. این موانع شامل ترس از معاینه فیزیکی، تجربه قبلی از تروما، درد، و محدودیتهای فرهنگی یا جغرافیایی است. برای مثال، زنان ساکن مناطق روستایی میتوانند بدون نیاز به مراجعه حضوری، نمونه خود را ارسال کنند. همچنین زنان با باورهای فرهنگی خاص ممکن است انجام تست در محیط خصوصی را ترجیح دهند.
تحقیقات نشان داده است که ارسال کیتهای خودآزمایی باعث افزایش نرخ غربالگری میشود. در یکی از مطالعات انجام شده در سیستم سلامت Kaiser Permanente در واشنگتن، زنانی که کیت خودآزمایی دریافت کردند، نسبت به زنانی که تنها آموزش و یادآوری برای مراجعه حضوری داشتند، ۱۴ درصد بیشتر غربالگری شدند. تجربه مشابهی در اروپا نیز گزارش شده است؛ برای مثال در استکهلم، پس از ارسال کیتهای خودآزمایی در دوران همهگیری کرونا، میزان زنان غربالگری شده از ۷۵ به ۸۵ درصد افزایش یافت.
بر اساس دستورالعملهای جدید، زنانی که در معرض خطر متوسط هستند، باید غربالگری خود را از سن ۲۵ سالگی آغاز کنند. اگر نتیجه تست HPV منفی باشد، تست هر سه سال یک بار تکرار میشود. در صورت مثبت بودن نتیجه، باید برای پیگیری به پزشک مراجعه کرد. انجمن سرطان آمریکا همچنین توصیه کرده است که زنان میتوانند غربالگری را پس از دو تست HPV منفی در سنین ۶۰ و ۶۵ سالگی یا سه پاپ اسمیر منفی متوالی تا ۶۵ سالگی خاتمه دهند.
با وجود نرخ نسبتاً بالای غربالگری در آمریکا (۷۵ تا ۸۰ درصد)، این نرخ در برخی گروهها مانند مهاجران جدید و زنان بدون بیمه کمتر است. خودآزمایی میتواند به کاهش شکافهای بهداشتی و افزایش دسترسی به غربالگری کمک کند.
کارشناسان معتقدند که ترکیب غربالگری منظم از طریق خودآزمایی و واکسیناسیون HPV میتواند نقش مهمی در ریشهکن کردن سرطان دهانه رحم در آمریکا ایفا کند. زنان تجربه کردهاند که روش خودآزمایی آسان و راحت است و بسیاری آن را ترجیح داده و دوباره استفاده میکنند یا به دیگران توصیه میکنند.
به گفته متخصصان، این گام جدید یک فرصت مهم برای افزایش دسترسی به غربالگری و پیشگیری از سرطان دهانه رحم در تمام مراحل زندگی زنان است و میتواند به کاهش مرگ و میر ناشی از این بیماری کمک کند.
