در حدیث مى خوانیم: به هنگام خواب روح در بدن مى ماند ولى نفس به آسمان مى رود و رابطه میان نفس و روح مثل رابطه خورشید و شعاع خورشید است. اگر خدا بخواهد و مرگش رسیده باشد روح نیز از بدن جدا و به نفس مىپیوندد وگرنه نفس از آسمان نازل و به روح ملحق مى شود.
❔❓سؤال: هنگام مرگ که روح از بدن جدا مى شود کجا مى رود؟
❌پاسخ: هنگام مرگ، روح به بدنى مثل همین بدن که نامش قالب مثالى است ملحق و در برزخ با آن بدن، کامیاب یا عذاب مى شود و در خواب نیز، روح با همان بدن سبک و قالب مثالى رؤیا مى بیند و به اطراف مى رود.
جسم انسان در حکم یک اتومبیل و روح در حکم رانندهى آن است؛
گاهى هم ماشین روشن است و هم راننده پشت فرمان، که این، حالت بیدارى است.
گاهى ماشین روشن است ولى راننده پیاده مى شود و مى رود که این حالت خواب است. زیرا قلب و معده و کلیه کار مى کنند ولى روح جدا مى شود و به بَدَنى مشابه ملحق شده و به اطراف مى رود. این همان بدنى است که ما در رؤیاهاى خود با آن سیر و سفر مى کنیم و قالب مثالى نام گذارى شده و به قدرى سبک و چابک است که بدون واسطه مى تواند در آسمانها پرواز و در اقیانوس ها شنا و در یک لحظه به اطراف دنیا برود.
گاهى هم ماشین خاموش و هم راننده جدا مى شود که این حالت مرگ است.
در سخنان پیشوایان دینى نیز مرگ و قیامت، به خواب و بیدارى مثال زده شده است. در حدیث مى خوانیم: «کما تنومون تموتون» همان گونه که مى خوابید مى میرید و همان گونه که بیدار مى شوید زنده مى گردید.
لقمانِ حکیم به فرزندش مى گفت: اگر قدرت داشتى خواب و بیدارى را از خود دور کنى خواهى توانست مرگ و معاد را هم از خود دور نمایى!