ارتباط بین پلاکت بالا و خون رقیق (کمخونی) یکی از رایجترین و کمخطرترین علل افزایش پلاکت، آنمی فقر آهن (Iron Deficiency Anemia) است.
در این حالت:
مغز استخوان چون نمیتواند سلولهای قرمز (به علت کمبود آهن) بسازد،بهطور جبرانی پلاکت زیادی میسازد. خون از نظر هموگلوبین رقیق و از نظر پلاکت غلیظ میشود. 🔬 شاخصهای آزمایش که این حالت را نشان میدهند:
هموگلوبین پایین فریتین پایین MCV و MCH پایین (سلولهای قرمز کوچک و کمرنگ) افزایش پلاکت اگر این الگوی آزمایش دیده شود، معمولاً با درمان ساده با قرص آهن خوراکی یا تزریقی، پلاکت به تدریج به حد نرمال برمیگردد.
⚠️ ۳. اگر فقر آهن رد شود، چه احتمالات دیگری؟ اگر خون رقیق شده ولی فریتین طبیعی است، پزشک باید موارد زیر را هم بررسی کند:
خونریزی مزمن (مثلاً از معده یا رحم) → باعث از دست رفتن هموگلوبین و تحریک مغز استخوان. واکنش ناشی از التهاب یا عفونت مزمن اختلال مغز استخوان (مثل بیماریهای میلوپرولیفراتیو) — در این حالت ممکن است سلولهای قرمز حتی کاهش پیدا کنند چون سلولسازی بهم ریخته است. 🩸 ۴. خطرات احتمالی وقتی پلاکت خیلی بالا میرود، دو خطر عمده وجود دارد:
تشکیل لخته (ترومبوز) در رگها یا در موارد خاص، خونریزی (چون پلاکتها خیلی زیاد ولی غیرطبیعیاند) بنابراین معمولاً پزشک کنترل دارویی انجام میدهد، گاهی با داروهایی مانند:
هیدروکسیاوره (در موارد اولیه و مزمن) آسپیرین با دوز پایین برای پیشگیری از لخته اگر مایل باشید، لطفاً چند مقدار از آزمایش خون را بنویسید:
هموگلوبین (Hb) فریتین MCV WBC (گلبول سفید) هر علامتی که دارید (مثل ضعف، رنگ پریدگی، خوندماغ، سنگینی پا، سردرد) با آن اطلاعات میتوانم دقیقتر بگویم آیا منشأ این وضعیت احتمالاً از کمبود آهن است یا نیاز به بررسی بیماری نخاعی و مغز استخوان دارید