راههایی برای کم شدن یا از بین رفتن فشار قبر
بر اساس روایات معتبر، این اعمال باعث آرامش قبر و نجات از فشار قبر میشوند:
✔ ۱. خوشاخلاقی
در روایات آمده:
«هیچ عملی مثل خوشاخلاقی قبر را روشن نمیکند.»
اخلاق نیک از بزرگترین عوامل نجات در برزخ است.
✔ ۲. رعایت حقالناس
هرگونه ظلم، غیبت، تهمت، خوردن حق مردم، آزار دیگران... باعث فشار قبر است.
بنابراین:
حلالیت گرفتن
جبران حق مردم
طلب بخشش
از مهمترین راهها برای نجات است.
✔ ۳. نماز و تعظیم نماز
روایات تأکید دارند:
کسی که نماز را سبک بشمارد، فشار قبر خواهد داشت.
خواندن نماز اول وقت، قبر را نورانی میکند.
✔ ۴. صدقه دادن و نیکی به مردم
صدقه و کمک به دیگران:
بلا را دفع میکند
باعث آرامش قبر میشود
پیامبر(ص):
«صدقه قبر را روشن میکند.»
✔ ۵. تلاوت قرآن مخصوصاً سورههای خاص
روایات دربارهٔ چند سوره بسیار تأکید کردهاند:
سوره یس
سوره یس قبر را «وسیع و روشن» میکند.
سوره ملک (تبارک)
به آن «منجیه» میگویند، یعنی نجاتدهنده از عذاب قبر.
سوره واقعه
برای فقر دنیوی و فقر برزخی مفید است.
آیةالکرسی
در کفن یا هنگام دفن سفارش شده است.
✔ ۶. گریه و محبت اهلبیت(ع)
روایات شیعه تأکید دارند:
محبت حقیقی اهلبیت(ع) مانع عذاب قبر است
البته اگر همراه با عمل باشد.
✔ ۷. اجتناب از نجاست و بیتوجهی به طهارت
در احادیث آمده:
«بیشتر عذاب قبر از بیمبالاتی در طهارت است.»
بنابراین:
طهارت قبل از نماز
پرهیز از نجاست
خیلی مهم است.
✔ ۸. شاد کردن دل مؤمن
پیامبر(ص):
«هر که دلی را شاد کند، خدا قبر او را روشن میسازد.»
✔ ۹. زیارت امام حسین(ع)
در روایات ما آمده:
«زیارت حسین(ع) فشار قبر را از زائر برمیدارد.»
✔ ۱۰. نماز لیلةالدفن (نماز وحشت)
نمازی که در شب اول دفن خوانده میشود و روایات آن را بسیار مؤثر دانستهاند.
۲) اعمالی که موجب آرامش قبر میشود
✔ نماز شب
قبر را روشن و برزخ را زیبا میکند.
✔ صبر بر سختیها
هرچه انسان در دنیا صبر کند، سختی قبر کمتر میشود.
✔ دفن در خاک پاک و حلال
پیامبر(ص) فرمودند قبرستانهایی که مؤمنان صالح در آن دفن شدهاند، آرامتر است.
✔ تسبیحات حضرت زهرا(س)
آرامش روح در برزخ را افزایش میدهد.
✔ شرکت در تشییع جنازه و نماز میّت مؤمن
برای خود فرد در برزخ آرامش ایجاد میکند.
۳) اختلاف نظر علما دربارهٔ فشار قبر
دیدگاه مشترک شیعه و سنی
هر دو میگویند:
فشار قبر واقعیت دارد
مرگ آغاز برخورد با عالم برزخ است
نوع و شدت آن بسته به اعمال انسان است
اختلافات کوچک میان علما:
الف) ماهیت فشار قبر
برخی علما فشار قبر را کاملاً روحی میدانند.
برخی آن را برخی روحی و برخی جسمی برزخی میدانند، نه جسم مادی دنیایی.
ب) آیا همه مؤمنان فشار قبر دارند؟
روایات میگویند:
مؤمنان کامل و شهیدان اصلاً فشار قبر ندارند
مؤمنان معمولی اندکی فشار میبینند (به عنوان پاکسازی)
فاسقان فشار شدید دارند
برخی علما فشار قبر را برای مؤمنان بسیار کوتاه و ملایم میدانند.
ج) تأثیر اعمال بازماندگان
برخی میگویند:
صدقه، قرآن و نماز میتواند آرامش قبر را افزایش دهد
برخی دیگر این اثر را کمتر میدانند، اما بیشتر علما تأیید کردهاند که اثر دارد.