به نام تواناترین
تفنگ و توکا
پنجرهی اتاق را کمی باز کردم. برف بند آمده بود ولی آسمان را ابر سیاه پوشانده بود. هر لحظه امکان داشت بارش برف دوباره شروع شود. با دقت به تمام قسمتهای حیاط پشتی نگاه کردم. لبخند پیروزمندانهای زدم. حدسم درست بود. توکای سیاه برگشته "بود و روی زمین خالی از برف زیر درخت کندو کاو میکرد.
خودم را عقب کشیدم و تفنگِ بادی را از گوشهی اتاق برداشتم. پنجره را بیشتر باز کردم. هوای سرد به صورتم خورد. اعتنایی نکردم و لولهی تفنگ را روی قسمت بیرونی آن گذاشتم. با مهارتی که داشتم هیچ راه فراری برایش وجود نداشت. همیشه در مسابقات تیراندازی اول میشدم و همهی نوجوانان همسنم این موضوع را میدانستند.
با دقت از وسط روزنهی دید و نوک مگسک، سینهی پوشیده از پر توکای سیاه را نشانه گرفتم. تکهای برف از شاخهی درخت فرو ریخت. توکا سر بلند کرد. کمی اطراف را پایید و باز مشغول شد.
صدای تفنگ برخاست و توکای بختبرگشته حتی فرصت نکرد بالهایش را باز کند. تفنگ را کف اتاق رها کردم. با سرعت از طبقهی دوم پایین آمدم تا خودم را به پشت ساختمان خانهباغ برسانم. باید قبل از جان دادن توکا، سرش را میبریدم.
درِ پشتی ساختمان قفل بود. چند دقیقه طول کشید تا بازش کنم و با چکمههایم روی برفهای خشک بپرم. وقتی به توکا نزدیک میشدم، گربهای جلو دوید. برف خشک زیر پایم صدا کرد. گربه متوجه من شد. فورا عقب نشست و پشت درختی مخفی شد.
پای ظریف توکا را گرفتم. آن را تا جلوی صورتم آوردم و به نوک خوشرنگش نگاه کردم. بخار آخرین نفسهای زندگیاش از سوراخهای روی منقارش بیرون میزد. سرم را بلند کردم و به باغ نگاهی انداختم. لکههای برف به خاطر سرمای شبانه یخ زده بودند. کمی بعد توکا دیگر نفس نمیزد. به جسم بیجانش نگاه کردم و غمی مبهم به قلبم چنگ زد.
گربه نگاهم میکرد و لبهایش را میلیسید. توکا را به طرفش پرت کردم. از پشت درخت بیرون آمد. با جستی سریع آن را از روی برف برداشت و دور شد.
تذکرهای پدر بیفایده بود و من گاهی پرندهای را میکشتم. حتی اگر پشیمانی به دنبال داشت.
چشم از خون توکا که روی برف لخته شده بود، برداشتم و با قدمهایی سنگین از پشت ساختمان به حیاط آمدم. برف در زیر پایم خرد میشد و خاطرهای از زمان کودکی در ذهنم جان میگرفت.
آن روز هم برف سنگینی تمام خانهباغ را پوشانده بود و برادرهایم خوشحال از تعطیلی مدرسه به تفریح رفته بودند. اما ذهن من درگیر حرفی بود که پدر شب قبل به ما گفته بود:
بچهها نکنه کبریت بردارین و بخواین برف رو آتیش بزنین. همهی باغ پر از برفه. یه تیکه اگه آتیش بگیره تمام خونهباغ میسوزه.
برادرهایم خندیدند، اما من غرق در فکر به پدرم نگاه کردم.
ظهر شده بود. آخرین چوبکبریت را کشیدم و شعلهاش را زیر برف گرفتم. برفی که به خیال خودم از بقیه جدا کرده بودم که اگر آتش گرفت به باغ سرایت نکند.
سایهای بالای سرم حس کردم. بلند شدم. پدر بود. با درماندگی به او نگاه کردم. چشمهای گردشدهاش از صورت کلافهام گذشت و به تودهی چوب کبریتی افتاد که به خاطر تلاش نافرجامم مصرف شده بود. خندهی بلند پدر مرا به خود آورد. با دلسوزی گفت:
آخه پسرجون این چه کاریه نمیدونی، بپرس. سوال کردن که عیب نیست.
نیاز داشتم بیشتر قدم بزنم. راهم را کج کردم. از دروازهی آهنی خانهباغ گذشتم. همانطور که در کوچههای برفگرفتهی روستا قدم میزدم، حرفهای پدر از ذهنم میگذشت:
فرض کن مدال بهترین تیرانداز رو هم به تو دادن. که چی آخه؟ چرا نمیتونی از تفنگ دست برداری.
بعد هم حادثهای را تعریف کرد که باعث شده بود تفنگ را برای همیشه کنار بگذارد. هرچند برای دفع حیوانات مزاحمی مانند خوک و شغال، استفاده از آن لازم بود. ماجرا مربوط به کرهاسب محبوبش بود. در گرگ و میش صبح، آن را با خوک اشتباه گرفته بود و با تفنگ شکاری به او شلیک کرده بود. خوشبختانه یکی از اهالی روستا توانست به موقع ساچمههای تفنگ شکاری را از بدن حیوان بیرون بیاورد.
سرمای برف به چکمهام نفوذ کرد و نوک انگشتانم را آزار داد. به طرف خانهباغ برگشتم. دروازهی آهنی را بستم. پدر بستههای کاه را از انبار بیرون آورده بود، تا برای گاوهای طویله ببرد. کمکش کردم و گفتم:
بابا
دست از کار کشید. نگاهم کرد و با مهربانی گفت:
بله پسرم.
دیگه دوست ندارم پرندهها رو بکشم.
سرش را به نشان تایید تکان داد. منتظر ادامهی حرفم بود.
شاید بهتر باشه از تجربهی شما یا بقیه استفاده کنم. اما خوب نمیدونم چی جوری
لبخندی زد. دستی بر سرم کشید و گفت:
اما من میدونم.
عصر روز بعد پدر از بازار شهر برگشت. در میان وسایلی که خریده بود، بستهای قرار داشت که خیلی خوب با کاغذی خوشرنگ کادو شده بود.
آن را برداشت و به طرفم گرفت. هدیهی پدر را روی سینهام گذاشتم. به سمت اتاق دویدم تا آن را باز کنم.
با عجله کاغذ کادو را پاره کردم. چشمهایم از ذوق برق زد. سلیقهی پدر حرف نداشت. چشمهایم را بستم و تکتک صفحههایش را بوییدم. خیلی عالی بود. با هدیهی پدر دیگر زمان درک تجربیات دیگران برایم فراهم شده بود.
کتاب را به سینه فشردم و از پنجره به شاخههای برفگرفته چشم دوختم. ناگهان در میان شادی، غمی در دلم دوید. توکای سیاه با آن نوک نارنجی رنگش بهار سال آینده دیگر مهمان خانه باغ نمی شد...