عنایت الله ایزدی، متخصص کلیه و مجاری ادراری در ارتباط با شرایط اهدای اسپرم، معتقد است: سن اهدا کننده گان بهتر است کمتر از30 سال که می تواند فرد مجرد یا متاهل باشد. اما وی در زمینه قدرت باروری اهدا کننده اسپرم، می گوید: باید خوب یا عالی باشد (ضعیف یا متوسط نباشد) و متذکر می شود که تشخیص «قدرت باروری» با انجام آزمایش اسپرم، تشخیص است. وی فاقد هر گونه بیماری ارثی (مثل تالاسمی) یا واگیردار (مثل ایدز، هپاتیت و...) بودن را هم از شرایط مهم اهدا کننده می داند و یادآور می شود که تمام موارد مذکور، «با آزمایش خون معلوم می شوند».
دکتر ایزدی برخی دیگر از شرایط را رضایت آگاهانه اهداء کننده (که در جلسه مشاوره ارزیابی می شود)، دارا بودن تناسب اندام و ضریب هوشی بالاتر از میانگین جامعه، طبیعی بودن از نظر روحی - روانی و اجتماعی و همچنین فقدان وجود بیماری ژنتیک نظیر منگولیسم و... در فامیل این فرد می داند.
دلالی سودآور
ایزدی در باب روش متعارف و قانونی این فرایند پزشکی، می گوید: به اهدا کننده اسپرم هیچگونه اطلاعی در مورد زوج گیرنده اسپرم داده نمی شود. تنها نکته ای که اهدا کننده می داند، اینست که می داند نطفه اش برای زوجی عقیم و ناشناس مورد استفاده قرار می گیرد.
وی تاکید دارد: با دریافت اسپرم اهدائی، پنجاه درصد خصوصیات ارثی نوزاد به مادر و 50% دیگر به شخص اهداء کننده میرود و به همین خاطر، سعی می شود اهداء کننده شبیه شوهر انتخاب شود تا فرزند با والدین شباهت پیدا کند و تعلق خاطر بیشتری نسبت به فرزند در خانواده ایجاد شود. در صورتیکه از جنین اهدائی استفاده شود، با وجود اینکه حنین در رحم گیرنده رشد می کند، تمام خصوصیات ارثی بچه به صاحبان اسپرم و همینطور تخمک می رود، هزینه گرفتن اسپرم اهدائی نیز بسیار کمتر از جنین اهدائی است.
40درصد از مشكلات ناباروري مربوط به مردان، 40درصد مربوط به زنان و 10درصد مربوط به هر دو است. 10درصد از زوج ها نيز عامل ناباروري مشخص نيست. در اين زوج ها هر دو نفر با توجه به انجام آزمايش هاي موجود مشكلي ندارند ولي به علل نامشخصي بچه دار نمي شوند. طي دو دهه اخير گام هاي بلندي در رابطه با تشخيص و درمان ناباروري برداشته شده است و حدود 65 درصد از زوج هاي نابارور، با استفاده از روش هاي موجود صاحب فرزند شده اند.
از این رو، استفاده از روش هایی همچون تلقيح مصنوعى، رحم اجاره ای یا یهره گیری از اسپرم دیگران مورد توجه در موارد غیرقابل درمان دارویی است و به همین خاطر مکان هایی به نام بانک اسپرم؛ موسسه یا سازمانی که اقدام به جمع آوری و نگهداری اسپرم انسان از اهداکنندگان کرده و آن را در اختیار زنانی که به هر دلیل برای بارداری نیاز به آن دارد، قرار میدهد.
به این اسپرم ها، اسپرم اهدایی و به فرایند انتقال آن به رحم یک زن، لقاح مصنوعی گفته میشود. از نظر پزشکی هم تفاوتی میان بارداری از طریق اسپرم اهدایی و بارداری طبیعی که از انتقال اسپرم شریک جنسی به رحم زن و یا مقاربت جنسی ایجاد می شود، وجود ندارد. این بانک ها می تواند به بخشی از آن افراد نابارور کمک کند.