2109
افسردگی پس از زایمان، پیشگیری، علل و درمان

افسردگی پس از زایمان، پیشگیری، علل و درمان

1 هفته پیش بازدید132

افسردگی پس از زایمان (Postpartum depression) ترکیب پیچیده ای از تغییرات فیزیکی، احساسی و رفتاری است که در برخی از زنان پس از زایمان اتفاق می افتد. طبق کتاب معتبر DSM-5، کتابچه راهنمای مورد استفاده برای تشخیص اختلالات روانی، افسردگی پس از زایمان  نوعی افسردگی اساسی است که در عرض 4 هفته پس از زایمان شروع می شود. تشخيص افسردگي پس از زايمان نه تنها بر اساس مدت زمان بين زايمان و شروع آن، بلكه بر اساس شدت افسردگي نيز مي باشد. یکی از مهم ترین و شایع ترین افسردگی در زنان متاهل همین افسردگی بعد از زایمان می­باشد.

افسردگی پس از زایمان با تغییرات هورمونی، اجتماعی و روانی که بعد از بچه دار شدن پیش می­آید ممکن است شکل بگیرد. این اصطلاح طیفی از تغییرات فیزیکی و عاطفی را توصیف می کند که کسانی که تازه مادر شده اند تجربه می کنند. جالب است بدانید افسردگی بعد از زایمان را می توان با دارو، مشاوره و برخورد مناسب و به موقع درمان کرد.

برخی از هورمون ها پس از زایمان شدیدا افت می­کنند. البته که ارتباط واقعی بین این افت و افسردگی پس از زایمان هنوز مشخص نیست، اما آنچه شناخته شده است این است که سطح استروژن و پروژسترون که هورمون های تولید مثل زنانه هستند، در طول بارداری ده برابر افزایش می یابد. سپس همین هورمون ها پس از زایمان به شدت افت می کنند. در حقیقت تنها 3 روز پس از زایمان، سطح این هورمون ها به قبل از بارداری کاهش می یابد. به همین دلیل است که بسیاری از صاحب نظران عقیده دارند یکی از علل اصلی افسردگی پس از زایمان افت ناگهانی این هورمون هاست. علاوه بر این تغییرات هورمونی، بعد اجتماعی و روانی بچه دار شدن هم می­تواند باعث افزایش خطر افسردگی در زنان متاهل شود.

حتی پدران هم در امان نیستند. جالب است بدانید که طبق تحقیقات در مردان نیز از هر 10 نفر که به تازگی پدر شده اند، یک پدر در سالی که بچه دار شده است به افسردگی موقت دچار می­شود.

علائم و نشانه های افسردگی پس از زایمان

تشخیص علائم افسردگی پس از زایمان گاه می­تواند دشوار باشد. زیرا این علائم می­توانند از فرد به فرد فرق کنند. و داشتن برخی از این علائم در زنان پس از زایمان طبیعیست:

  • مشکل خواب
  • تغییر در اشتها
  • خستگی شدید
  • کاهش میل جنسی
  • تغییرات خلقی مکرر

اما در هنگام افسردگی پس از زایمان این علائم همراه با سایر علائم افسردگی خود را نشان می­دهد که این علائم پس از زایمان معمولی نیست. علائم افسردگی پس از زایمان ممکن است شامل موارد زیر باشد:

  • بی علاقه بودن به نوزاد یا احساس مشکل در ارتباط با نوزاد
  • گریه مداوم و بی دلیل
  • احساس بی حالی و افسردگی
  • عصبانیت شدید
  • لذت نبردن از فعالیت هایی که قبلا باعث لذت فرد می­شده است
  • احساس بی ارزشی، ناامیدی و درماندگی
  • فکر کردن به مرگ یا خودکشی
  • فکر کردن در مورد صدمه زدن به دیگری
  • مشکل در تمرکز یا سخت شدن تصمیم گیری

به ندرت(طبق تحقیقات بین 1 تا 3 درصد) پس از زایمان وسواس فکری یا  OCD هم رخ می­دهد. این وسواس ها معمولاً شامل نگرانی بیش از حد در مورد سلامتی نوزاد یا ترس غیرمنطقی از آسیب رساندن به نوزاد می شود. روان درمانگران معمولا در این موارد با تمرین هایی که تمرین درمان وسواس فکری نامیده می­شوند به مادر کمک می­کنند تا وسواس را کنار بگذارند. حال ممکن است وسواس فکری با افسردگی پس از زایمان با هم ترکیب شده باشند که در این شرایط نیاز به بررسی های بیشتر است.

افسردگی پس از زایمان اگر درمان نشود می تواند برای مادران و همینطور فرزندانشان بسیار خطرناک باشد. فردی که تازه مادر شده است اگر علائم زیر را تجربه کرد باید حتما از یک روان درمانگر کمک بگیرد.

  • باقی ماندن علائمی که گفته شد به مدت بیش از 2 هفته
  • احساس ناتوانی در مورد فعالیت های عادی روزمره
  • فکر آسیب رساندن به خود یا نوزاد
  • احساس اضطراب، استرس، ترس یا وحشت

علل و عوامل خطر افسردگی پس از زایمان

اگر احساس می­کنید که افسردگی پس از زایمان دارید، به این دلیل نیست که کار اشتباهی انجام داده اید. دلایل زیادی برای افسردگی بعد از بارداری وجود دارد برخی از مواردی که می توانند شانس افسردگی پس از بارداری را افزایش دهند عبارتند از:

  • سابقه افسردگی قبل از باردار شدن یا در دوران بارداری
  • سن در زمان بارداری (هرچه جوانتر باشید، شانس بیشتری برای افسردگی پس از زایمان وجود دارد)
  • شک داشتن در مورد بچه دار شدن
  • تعداد کودکان (هرچه تعداد بیشتری داشته باشید، احتمال اینکه در بارداری بعدی افسرده شوید بیشتر می شود)
  • سابقه خانوادگی اختلالات سلامت روان
  • تجربه یک اتفاق بسیار استرس زا، مانند از دست دادن شغل یا بحران سلامت
  • داشتن فرزندی با نیازهای خاص یا مشکلات سلامتی
  • داشتن دوقلو یا سه قلو
  • حمایت اجتماعی محدود
  • تنها زندگی کردن
  • تعارض زناشویی

پیش گیری از افسردگی بعد از بارداری

درست است که دلایل اصلی افسردگی بعد از بارداری مشخص نیست اما چیزی که مشخص است این است که با برخی از مراقبت ها می­توانید تا حدودی شانس افسردگی پس از زایمان را کاهش دهید. برخی از موارد پیش گیری از افسردگی پس از زایمان را برای شما لیست کرده ایم. همچنین اگر سابقه افسردگی دارید، به محض اینکه متوجه شدید باردار هستید یا اگر قصد بارداری دارید، به پزشک خود اطلاع دهید.

کنترل هورمون ها: هورمون های استروژن و پروژسترون بعد از بارداری کاهش چشمگیری دارند. این هورمون ها وتغییراتشان می­توانند در بارداری نقش داشته باشند. سایر هورمون‌های تولید شده توسط غده تیروئید نیز ممکن است به شدت کاهش پیدا کند و باعث شوند احساس خستگی، تنبلی و افسردگی کنید. بنابراین بهتر است آزمایشات مناسب را به پیشنهاد پزشک خود و به موقع انجام دهید.

کمود خواب. وقتی کم خواب هستید و خسته هستید، ممکن است در رسیدگی به مشکلات جزئی هم مشکل داشته باشید. این موضوع ممکن است از اعتماد به نفس شما بکاهد و خطر ابتلای شما به افسردگی را زیاد کند.

کم کردن اضطراب و استرس. اضطراب و استرس برای شما سم است. تا جایی که ممکن است به این فکر نکنید که ممکن است در مورد مراقبت از نوزاد خود ناتوان باشید. همچنین سعی کنید از هرگونه استرس و اضطرابی دوری کنید.

 مشکل بحران هویت. ممکن است احساس کنید شما جذابیت خود را از دست داده اید و یا شما دیگر هویت مستقلی از خود ندارید و یا اینکه احساس کنید که کنترل زندگی خود را از دست داده اید. هر یک از این مسائل می تواند به افسردگی پس از زایمان کمک کند. پس سعی کنید با آن مبارزه کنید و یا از روان درمانگر مناسب کمک بگیرید.

مدیریت اوضاع پس از بچه دار شدن

از موارد دیگر که می­تواند به پیش گیری از افسردگی پس از زایمان کمک کند مدیریت درست اوضاع با رعایت چند نکته کوتاه است. رعایت این موارد زمان خاصی ندارد و می­تواند شامل قبل، در زمان بارداری و پس از بارداری باشد و می­تواند کمک خوبی برای پیش گیری از افسردگی پس از زایمان باشد.

  • کمک بخواهید. بگذارید دیگران به شما کمک کنند و از تجربیات آنها استفاده کنید.
  • در مورد انتظاراتتان از خود و کودک واقع بین باشید.
  • از پزشک خود بپرسید که تا چه اندازه اجازه فعالیت دارید. در همان چهارچوب ورزش کنید. پیاده روی کنید و برای قدم زدن و هوا خوردن از خانه بیرون بروید.
  • منتظر روزهای خوب و همینطور چند روز بد باشید.
  • از یک رژیم غذایی معقول پیروی کنید؛ از الکل و کافئین اجتناب کنید.
  • رابطه با شریک زندگی خود را تقویت کنید. برای یکدیگر وقت بگذارید.
  • با خانواده و دوستان در تماس باشید. خود را منزوی نکنید.
  • زمانی که کودک شما می خوابد بخوابید و استراحت کنید.

درمان افسردگی پس از زایمان

درمان افسردگی پس از زایمان بسته به نوع علائم و شدت آنها متفاوت است. گزینه های درمانی شامل داروهای ضد اضطراب یا ضد افسردگی، روان درمانی و شرکت در کارگاه ها و برنامه های گروهی است که برای مادران در نظر گرفته شده.

در موارد روان پریشی پس از زایمان، معمولاً داروهایی که برای درمان روان پریشی استفاده می شوند اضافه می شوند. بستری شدن در بیمارستان نیز در اینگونه موارد اغلب ضروری است.

اگر در حال شیردهی هستید، تصور نکنید که نمی توانید داروهای افسردگی، اضطراب یا حتی روان پریشی مصرف کنید. با پزشک و همینطور روان درمانگر یا روانپزشک خود صحبت کنید و به آنها و نسخه ای که برایتان تجویز می­کنند اعتماد داشته باشید. اما هرگز خودسر دارویی استفاده نکنید. بسیاری از زنان در دوران شیردهی تحت نظر پزشک بدون هیچ مشکلی دارو مصرف می کنند.

زمانی که به یک روان درمانگر مراجعه می­کنید باید به آن روان درمانگر اعتماد بسیاری داشته باشید. به همین دلیل پیشنهاد ما همیشه یک کلینیک روانشناسی معتبر است که هم دکتر های روان درمانگر خوب با رویکرد های متفاوت داشته باشند و هم امکان برگزاری کارگاه های متفاوت به همراه جلسات گروهی برای شما مهیا باشد.کلینیک روانشناسی دل در نیاوران می­تواند به مادران عزیز که قصد بارداری دارند، در دوره بارداری هستند و یا بچه دار شده اند خدمات مشاوره را توسط روانشناسان و روان درمانگران مجرب ارائه کند.

ارسال نظر شما

اولین نفری باشید که نظر میدهید
login captcha
1873

پربازدیدترین ها